احمد منزوى
1811
فهرستواره كتابهاى فارسى ( فارسى )
« ديوان . . . » ، همانجا 19 / 320 « مثنوى . . . » . صفا 5 : 2 / 1252 ؛ چند نسخه خطى 1 / 352 ؛ دانشگاه 13 / 3020 ؛ سپهسالار 5 / 708 ؛ قم ، مسجد اعظم 409 ؛ ملك ش 5120 ، 5582 ؛ نشريه 7 / 271 ، 306 . ريو ، ذيل 234 . نزهة الابرار و نخبة الاخبار فى سيرة النبى المختار : سيرة النبى . لارى ، محمود فرزند محمد ( ن 871 ق / 1466 م ) . جز آنچه از متن اين كتاب به دست مىآيد ، آگاهى از نگارنده ، در منابع در دسترس بهدست نيامد . از سرودههايى كه در كار خود به كار برده است ، بهدست مىآيد كه سراينده بوده است . و چند جا سربند « لمؤلفه ، لجامعه » نيز بر سرودههايش آورده است . و دستكم يكجا تخلص « محمود » را براى خود به كار برده است : الهى به حق بنى فاطمه * - كه محمود گردان مرا خاتمه . از سوى ديگر از خطابهايى كه در متن به كار برده برمىآيد كه وى « واعظ » منبرى بوده است : اى مستمعان ميلاد محمدى و اى شنوندگان اخلاق و محامد احمدى . . . و يا : هر كه در اين مجلس حاضر شود بايد كه آنچه بشنود از . . . هرچند روزگارش نزديك به معين فراهى ( د 907 ق / 2 - 1501 م ) است . و شيوهء همو را دارد ، ولى جز او است . اين كار زندگىنامهء مفصل پيامبر ( ص ) است ، در 45 « فصل » و « خاتمه » اى . و در پايان هر فصل منظومهاى است كوتاه كه با عبارتهايى از اين گونه پايان مىيابد : بفرست تحفهء صلوات از سر يقين * - بر روضهء مقدس سردار مرسلين . يا : بفرست تحفهء صلوات از صميم دل * - بر روضهء معنبر ، مقصود از آب و گل ( كه اين نيز مىتواند قرينهاى بر منبرى بودن نگارنده باشد ) . نام يكم در ديباچهء نسخهء 2152 گنجبخش ، و نام دوم در اته 136 ، 137 و در انجامهى نسخهء ديگر گنج بخش 1470 آمده است . زندگىنامهء مفصل پيامبر ( ص ) است ، در « مقدمه » و 45 « فصل » و 1 « خاتمه » به نثر روان خراسانى ، آميخته به نظم ، با ذكر منابع ، در 2 « جلد » : 31 + 14 فصلى . در آن از كتابهاى زير بسيار نقل مىكند : كتاب وفا ، جواهر علائيه ، شفا ، ترغيب و ترهيب ، شرح تعرف ، مشكاة المصابيح ، كشف الاسرار ، روضة الرياحين ، كشف علوم الاخرهء غزالى ، صفة الصفاى ابن جوزى ، فصل الخطاب ، حيواة الحيوان و بسيارى ديگر . فصل 1 - در سبب ايراد موجودات ، 2 - در بيان نامهاى مبارك و فضيلت آنها ، 3 - بشارت رسل سابقه و اشارات كتب سابقه بر ايشان ، 4 - اخبار متقدمان و كاهنان به ظهور ايشان ، 5 - در انتقال نور وجود . . . 10 - شق صدر ، 11 - وفات آمنه و كفالت عبد المطلب ، 12 - وفات عبد المطلب و كفالت ابو طالب ، 15 - بعثت و بدايت وحى ، 16 - كيفيت نزول وحى ، 20 - هجرت صحابه به حبشه ، 21 - محاورهء قريش با ايشان ، 24 - معراج ، 25 - بيعت اهل مدينه ، 29 - جهاد و مغازى ، 30 - سال سيم هجرت غزاى سويق ، 31 - وقائع سال چهارم ، قصبه بيرمعونه . جلد دوم ، فصل 32 : در وقايع سال پنجم از هجرت ، از غزوات و افك عايشه ، 33 - در وقايع سال ششم از غزاء بنى لحيان و غابة و نماز استسقا و قتل ابو رافع و . . . ، 34 - فرستادن رسولان به ملوك و اطراف ، 38 - واقعات سال دهم ( از آمدن وفود و حجة الوداع و غيره آن . . . ) ، 39 -